Chú ngựa tài năng Lukas ở California (Mỹ) nhận biết được 19 con số và đánh vần tên chủ - Ảnh: The Metro

Năm 2026 tức năm Bính Ngọ theo âm lịch, cằm tinh con Ngựa. Có nhiều câu chuyện nho nhỏ nhưng khá lý thú về Ngưa, xin kể ra để mua vui cùng độc giả Dân Việt News trong ba ngày Tết.

-  Chuyện thứ nhất, Sở đúc tiền của Hoàng gia Anh làm một điều gì đó để tỏ ra rằng nhà Vua Anh quốc không phải là không quan tâm âm lịch được phần đông dân tộc Á châu biết đến và sử dụng. Đó là việc Sở cho phát hành đồng tiền xu bằng vàng và bạc cho năm Giáp Ngọ 2014. Ảnh chính của đồng tiền một mặt là con ngựa đang nhảy lên với dáng vẻ đầy sức mạnh (kèm theo chữ mã 傌 - biểu lộ ảnh hưởng sâu đậm của người Hoa trong văn hóa và chính trị Vương Quốc Anh), thể hiện những đặc tính của những người tuổi Ngọ như thân thiện, quyến rũ, sôi nổi và mạnh mẽ; mặt còn lại là hình Nữ hoàng Elizabeth II (1952-2022) với hàng chữ vòng cung “Elizabeth II Dei Gratia Regina Fidei Defensatrix”, có nghĩa “Elizabeth II by the Grace of God Queen Defender of the Faith” (Nữ hoàng Elizabeth II, nhờ ân điển của Chúa, là Người bảo vệ đức tin). Đây là lần đầu tiên Sở Đúc tiền Hoàng gia Anh phát hành đồng tiền xu mang thiết kế của một trong 12 con giáp. Mỗi đồng xu đặc biệt không lưughi trị giá 10 pounds (tương đương 20 đô Úc, theo tỷ giá hiện hành) làm bằng vàng bốn số 9, cân nặng 3.13g, đường kính 16.5 mm, hình tròn.

- Chuyện thứ hai, con ngựa đầu tiên được gọi là Eohippus (Con Ngựa Bình minh) xuất hiện cách đây 60 triệu năm, và rất nhỏ, chỉ nặng khoảng 5.4 kg và cao khoảng 35.5 cm. Trái với ngựa hiện đại chỉ có 1 guốc, Eohippus có 4 ngón ở chân trước và 3 ngón ở chân sau.

- Chuyện thứ ba, theo Từ điển bách khoa về ngựa xuất bản tại New York (Mỹ) vào năm 1994, có gần 160 giống ngựa trên khắp thế giới, nhưng ngựa Ả Rập được xem là giống ngựa thuần chủng nhất trong các giống ngựa.

- Chuyện thứ tư, con ngựa một tuổi có giá cao nhất từ trước đến nay là một ngựa cái đua thuần chủng được vương tử Sheikh Joaan al-Thani của Qatar mua với giá 8.4 triệu Mỹ kim (tương đương 12.5 triệu đô Úc theo tỷ gia hiện hành) tại phiên đấu giá ở Anh hồi tháng 10/2013, từ giá khởi điểm gần 800 ngàn đô Mỹ. Đây là giá mua ngựa cao kỷ lục trong lịch sử đấu giá ở châu Âu và là giá cao nhất từ trước tới nay đối với ngựa một tuổi trên thế
giới, theo Đài CNBC. Con ngựa này đã được đưa sang Pháp để nhà huấn luyện ngựa đua nổi tiếng thế giới Andre Fabre đào tạo.

- Chuyện thứ năm, sau khi ngựa được thuần hóa vào năm 4000 trước Công nguyên, nhiều nền văn hóa Ấn - Âu xem ngựa là vật cúng tế thượng hạng cho các vị thần và thường tống táng ngựa theo lễ nghi. Bạch mã đôi khi được hiến tế để tôn vinh Poseidon, vị thần biển cả và là người tạo ra loài ngựa trong thần thoại Hy Lạp. Các sắc tộc ở Caucasus (Nga) vẫn cúng tế ngựa cho đến tận cuối thập niên 1800.

- Chuyện thứ sáu, dù đa số các con ngựa sống được khoảng 20 - 30 năm, con ngựa già nhất được công nhận kỷ lục là Old Billy, một con ngựa kéo xe ở Anh được xác nhận sống thọ đến 62 tuổi. Theo cuốn sách có tựa đề Horse Facts của tác giả McBane và Helen Douglas - Cooper xuất bản ở London (Anh) năm 1992, năm đầu tiên trong cuộc đời của một con ngựa tương đương với 12 năm ở người, năm thứ hai tương đương 7 năm, mỗi năm
trong 3 năm tiếp theo tương đương với 4 năm ở người, và những năm sau đó tương đương với 2.5 năm. Điều đó có nghĩa Old Billy thọ đến 173.5 năm theo tuổi người.

Ngựa vừa 1 tuổi bán với giá trên 8 triệu đô Mỹ - Ảnh: Daily Mail

- Chuyện thứ bảy, ngựa có 2 kiểu ngủ, ngủ sóng chậm (tức ngủ sâu) và ngủ với mắt đảo nhanh, và chúng cũng có thể mơ. Ngựa cần ngủ khoảng 4 tiếng và có thể ngủ đứng nhờ kết cấu đặc biệt của các khớp.

- Chuyện thứ tám, ngựa thích âm nhạc nhưng có thị hiếu rất chọn lọc. Chúng thích nhạc không lời êm dịu và vui vẻ, nhưng bị kích động với nhạc ồn ào chẳng hạn như rock.

- Chuyện thứ chín, cũng có không ít luật vớ vẩn liên quan đến ngựa. Chẳng hạn, tại vùng Bluff thuộc tiểu bang Utah (Mỹ), phụ nữ chưa lập gia đình có thể bị phạt tù vì cưỡi ngựa vào ngày Chúa nhật. Và tại nhiều thành phố trên khắp nước Mỹ, đàn ông mới cưới không được phép cưỡi ngựa một mình, trừ phi anh ta đã lập gia đình được hơn 12 tháng.

- Chuyện thứ 10, một con ngựa ở California (Mỹ) “nổi như cồn” nhờ khả năng phân biệt được 19 con số, đếm số thứ tự theo yêu cầu và diễn tả các tư thế ngồi y hệt các con chó. Theo tờ Metro, tài năng của Lukas được cô Karen Murdock phát hiện khi nhận nó về nuôi sau một chấn thương trên đường đua. Không chỉ đếm số, chú ngựa này còn có thể đánh vần tên của mình và tên của chủ. Với khả năng đặc biệt đó, Lukas được Guinness ghi
nhận là chú ngựa thông minh nhất thế giới.

- Chuyện thứ 11 kể về con ngựa và nải chuối bằng vàng của thế kỷ XV (?). Theo lời kể của ông Đỗ Văn Trung, hiện là trưởng khu phố Phú An, thị trấn Phú Long, huyện Hàm Thuận Bắc, tỉnh Bình Thuận thì vào năm 1997, khi đang làm vườn, bà Nguyễn Thị Bảy, 53 tuổi, ở khu phố này đào được một cái mâm vàng, một con ngựa vàng, một nải chuối vàng và một cơi trầu cũng bằng vàng... nặng hàng chục ký. Qua “mã số 1412” trên lưng tượng
ngựa, những tay đồ cổ tiên đoán niên đại của báu vật này ở thế kỷ XV. Bà Bảy đã cố tình giấu cả hai con của mình chuyện đào được báu vật. Bà Bảy đi xem thầy ở Mường Mán, Phan Thiết, hỏi coi giữ báu vật có mệnh hệ gì chăng nhưng tuyệt nhiên không cho bất kỳ ai thấy chúng.

Cho đến năm 2001, do quá khổ cực, bà Bảy quyết định tìm người mua. Một tiểu thương buôn bán vải ở chợ Phan Thiết tên Lê Thị Muôn đã ngỏ ý được "mục thị" báu vật. Bà Muôn sau đó lại không mua, mà môi giới cho một ông chuyên săn đồ cổ ở Sài Gòn. Cả bà Muôn và ông này đã lấy mẫu vật đem vào thành phố để phân kim và xác định là "vàng thau". Khoảng một tuần sau, tay chuyên gia đồ cổ này bí mật dắt một người khác tên Hòa từ ra mua tất cả những món "đồ cổ" của bà Bảy với giá... 35 cây vàng. Đúng 12 giờ khuya ngày 6/11/2001, cuộc
mua bán diễn ra tại nhà ông Võ Long, ở phường Đức Thắng, Phan Thiết. 

DV sưu tầm và tổng hợp