Sáng nay, lướt facebook gặp hình ảnh của bà Hoàng quý phi Mai Thị Vàng mà xót thương cho cuộc đời
bà và vua Duy Tân. Nhìn bức ảnh bà Hoàng quý phi Mai Thị Vàng, tôi chợt nhớ đến mối duyên giữa bà và vua Duy Tân - một cuộc tình không mất đi vì hết yêu, mà bị chia lìa bởi vận nước và những biến động nghiệt ngã của lịch sử.
Vua Duy Tân bị phế truất và lưu đày sang đảo Réunion (châu Phi).
Bà Mai Thị Vàng đã tự nguyện đi theo chồng. Tuy nhiên, do không hợp thủy thổ và chuyến đi gian khổ, bà đã
bị sẩy thai khi đặt chân đến đảo. Sức khỏe bà suy kiệt, ốm bệnh liên miên, không thể thích nghi với khí hậu khắc nghiệt tại nơi lưu đày. Bà mất luôn khả năng sinh con (đứa con duy nhứt đã mất khi mới tượng hình).
Vì thương vợ, vua Duy Tân đã khuyên bà trở về Việt Nam vào năm 1918 để dưỡng bệnh. Bà thủ tiết suốt
đời cho đến ngày tạ thế 1925.
Năm tháng có thể làm phai nhan sắc, đưa mỗi người trôi về một phương, nhưng dường như không thể xóa hết bóng hình từng được cất giữ trong tim.
Tôi chợt nhớ câu thơ của nhà thơ Bùi Giáng (sau này nhạc sỹ Trịnh Công Sơn phổ thành nhạc)
"Còn hai con mắt, khóc người một con
Còn hai con mắt một con, khóc người"
Chỉ vài chữ: còn, hai, một, mắt, con, khóc, người... Khi ráp lại và đặt dấu phẩy đúng chỗ, bỗng hiện lên cả một chuyện tình dang dở: một người phụ nữ đã có con và một người đàn ông vẫn nặng lòng đứng lại. Hai mắt từng nhìn nhau, rồi một mắt như dành để nhìn đời, mắt còn lại để khóc người.
Thơ hay đôi khi không cần kể dài - chỉ vài chữ đảo qua, đảo lại cũng đủ chứa cả một đời thương nhớ. Chỉ một câu thơ, tôi bỗng thấy một lời tiễn biệt cho cuộc tình đau thương ấy: người còn lại với cuộc đời, nhưng một phần ánh mắt đã mãi mãi đi theo người xưa.
Có những cuộc tình không thể đi cùng nhau đến cuối đường, vậy mà nỗi nhớ lại đi theo người ta đến cuối
một đời.
Phong Nguyễn
