Mỗi năm đến ngày 1 tháng Tư, người dân Úc lại chuẩn bị tinh thần cho một đợt tăng phí bảo hiểm y tế tư. Năm nay, mức tăng trung bình khoảng 4% khiến không ít người thở dài. Trong bối cảnh chi phí sinh hoạt leo thang, câu hỏi đặt ra là: bảo hiểm tư đang ở đâu trong đời sống người dân Úc, ai đang mua, ai đang rời bỏ, và liệu nó có còn đáng giá?
Tỷ lệ người dân Úc tham gia bảo hiểm tư Theo thống kê được cập nhật gần nhất, khoảng 45% dân số Úc có bảo hiểm hospital cover – loại bảo hiểm chi trả cho điều trị nội trú và phẫu thuật. Con số này tương đương 5.9 triệu người tính đến quý 3 năm 2024, theo báo cáo của APRA. Bên cạnh đó, 54.6% người dân có extras cover, bao gồm nha khoa, nhãn khoa, vật lý trị liệu và các dịch vụ hỗ trợ khác, theo phân tích của CHOICE .
Nhìn tổng thể, mức độ tham gia bảo hiểm tư vẫn duy trì ổn định, dù có những biến động nhỏ theo từng quý. Điều đáng chú ý là xu hướng tăng nhẹ sau đại dịch, khi người dân quan tâm hơn đến khả năng tiếp cận dịch vụ y
tế nhanh chóng.
SỰ KHÁC BIỆT THEO GIỚI TÍNH, TUỔI TÁC VÀ TIỂU BANG
Cơ cấu người tham gia bảo hiểm tư phản ảnh rõ nét những ưu tiên và nhu cầu khác nhau trong cộng đồng.
- Giới tính: Nam và nữ tham gia gần như ngang nhau, nhưng phụ nữ có xu hướng mua extras nhiều hơn, đặc biệt ở nhóm tuổi sinh sản – nơi nhu cầu chăm sóc sức khỏe định kỳ cao hơn.
- Độ tuổi:
• Nhóm 65 tuổi trở lên có tỷ lệ tham gia cao nhất, với hơn 2.45 triệu người sở hữu hospital cover.
• Ngược lại, nhóm 20–39 tuổi có tỷ lệ thấp nhất. Nhiều người trẻ cho rằng họ khỏe mạnh, ít cần đến phẫu thuật hay điều trị nội trú, nên phí bảo hiểm trở thành gánh nặng không cần thiết.
- Theo tiểu bang:
• NSW và Victoria dẫn đầu về số lượng người tham gia, đơn giản vì dân số đông.
• Tasmania và Northern Territory có tỷ lệ thấp hơn mức trung bình quốc gia.
Những khác biệt này cho thấy bảo hiểm tư không chỉ là vấn đề tài chính mà còn là câu chuyện về giai đoạn cuộc đời, mức độ rủi ro và sự ưu tiên cá nhân.
VÌ SAO NHIỀU NGƯỜI KHÔNG MUA BẢO HIỂM TƯ?
Một bộ phận lớn người dân Úc vẫn lựa chọn không mua bảo hiểm tư, và lý do của họ không hề thiếu thuyết phục.
• Chi phí cao và tăng đều mỗi năm.
Với mức tăng trung bình 4% năm nay, nhiều người cảm thấy bảo hiểm tư không còn phù hợp với ngân sách gia đình.
• Hệ thống Medicare công vẫn rất mạnh.
Úc là một trong những quốc gia có hệ thống y tế công tốt nhất thế giới. Với nhiều người, Medicare đã đủ để họ cảm thấy an tâm.
• Không muốn trả cho những dịch vụ không dùng đến.
Extras cover thường bao gồm nhiều dịch vụ mà người mua không thể tách lẻ. Một người không bao giờ đi vật lý trị liệu vẫn phải trả phí cho dịch vụ đó.
Những lý do này khiến nhiều người trẻ vàngười có thu nhập thấp quyết định đứng ngoài hệ thống bảo hiểm tư.
NHỮNG TỐN KÉM “KHÔNG DÙNG VẪN PHẢI TRẢ”
Một trong những phàn nàn phổ biến nhất là extras cover – nơi người mua phải trả cho cả những dịch vụ họ không bao giờ sử dụng. Các gói extras thường bao gồm:
• Nha khoa
• Nhãn khoa
• Vật lý trị liệu
• Châm cứu
• Tâm lý
• Thiết bị hỗ trợ y tế
Vì không thể chọn từng dịch vụ riêng lẻ, người mua phải chấp nhận trả phí cho cả gói. Điều này khiến nhiều người cảm thấy họ đang “trả tiền cho người khác dùng”.
LỢI ÍCH THỰC SỰ CỦA BẢO HIỂM TƯ
Dù có nhiều phàn nàn, bảo hiểm tư vẫn mang lại những lợi ích mà hệ thống công không thể đáp ứng đầy đủ.
• Giảm thời gian chờ đợi.
Các ca phẫu thuật không khẩn cấp trong hệ thống công có thể phải chờ nhiều tháng. Bảo hiểm tư giúp rút ngắn đáng kể thời gian này.
• Tự chọn bác sĩ và bệnh viện.
Đây là quyền lợi quan trọng với những người có nhu cầu điều trị chuyên sâu hoặc muốn duy trì bác sĩ quen thuộc.
• Phòng bệnh riêng và dịch vụ chăm sóc tốt hơn.
Bệnh viện tư thường có cơ sở vật chất hiện đại và dịch vụ chăm sóc cá nhân hóa hơn.
Ngoài ra, với người có thu nhập cao, bảo hiểm tư còn giúp tránh Medicare Levy Surcharge, một khoản thuế phụ thu nếu không có hospital cover.
NGƯỜI KHÔNG MUA BẢO HIỂM TƯ CÓ BỊ THIỆT THÒI?
Về nguyên tắc, người không có bảo hiểm tư vẫn được chăm sóc đầy đủ trong hệ thống công. Tuy nhiên, thực tế có hai điểm khác biệt:
• Thời gian chờ đợi dài cho các ca không khẩn cấp.
• Nhiều dịch vụ không được Medicare chi trả, đặc biệt là nha khoa và vật lý trị liệu.
Điều này khiến một số người cảm thấy họ bị “bất lợi”, dù về mặt pháp lý, họ vẫn được bảo vệ như mọi công dân khác.
XU HƯỚNG HIỆN TẠI: TĂNG HAY GIẢM?
Theo báo cáo của APRA, số người có hospital cover tăng thêm 105,601 người trong quý 3 năm 2024 so với quý trước, nâng tỷ lệ bao phủ lên 45% dân số . Đây là dấu hiệu cho thấy sự quan tâm trở lại đối với bảo hiểm tư, đặc
biệt sau đại dịch.
Tuy nhiên, mức tăng này vẫn mong manh. Nếu phí tiếp tục tăng mạnh trong những năm tới, xu hướng rút khỏi bảo hiểm tư có thể quay trở lại.
Thị trường bảo hiểm tư: ai đang thống lĩnh?
Úc hiện có hơn 30 hãng bảo hiểm y tế tư, nhưng thị trường lại tập trung cao độ. Theo CHOICE, Medibank và Bupa chiếm hơn 52% thị phần. NIB và HCF cũng là những tên tuổi lớn.
Về doanh thu và lợi nhuận, các hãng lớn đều báo cáo mức lợi nhuận trước thuế hàng trăm triệu đô mỗi năm. Điều này làm dấy lên tranh luận: trong khi người dân phải trả phí cao hơn, các hãng bảo hiểm lại ghi nhận lợi nhuận tăng trưởng đều đặn.
Bức tranh bảo hiểm y tế tư tại Úc vì thế vừa sáng vừa tối. Nó mang lại sự an tâm và linh hoạt cho những ai có khả năng chi trả, nhưng cũng đặt ra câu hỏi về tính công bằng và hiệu quả trong một hệ thống y tế vốn được xây
dựng trên nền tảng chăm sóc toàn dân.
(Bài viết riêng của Dân Việt News)
